Tại một hội nghị kinh tế diễn ra vào ngày 26/5/2026, CEO OpenAI Sam Altman bất ngờ đưa ra tuyên bố mang tính xoa dịu về làn sóng cắt giảm nhân sự toàn cầu. Ông thừa nhận bản thân và các cộng sự đã nhận định sai về tốc độ trí tuệ nhân tạo (AI) xóa sổ khối văn phòng, đồng thời khẳng định "yếu tố con người" vẫn là rào cản cốt lõi khiến máy móc không thể thay thế hoàn toàn lực lượng lao động.
Phát biểu trực tuyến tại hội nghị của Ngân hàng Commonwealth Úc (CBA), người đứng đầu OpenAI khẳng định sự bùng nổ của các mô hình ngôn ngữ lớn sẽ không dẫn đến một kịch bản thất nghiệp quy mô lớn trên toàn thế giới như các dự báo cực đoan trước đây.
Nhận định sai về ngắn hạn: Sam Altman chia sẻ rằng khi ra mắt ChatGPT vào năm 2022, ông đã dự đoán đúng về tiến trình phát triển của công nghệ nhưng lại đánh giá sai về các hệ lụy kinh tế – xã hội trong ngắn hạn.
Sự tồn tại của các vị trí cấp thấp: Ông thẳng thắn thừa nhận trực giác của mình không chính xác khi từng nghĩ rằng có rất nhiều vị trí văn phòng cấp thấp sẽ bị xóa sổ hoàn toàn ở thời điểm hiện tại. CEO OpenAI bày tỏ sự vui mừng khi thực tế thị trường đã không diễn ra theo chiều hướng tiêu cực đó.
.jpg)
Sam Altman, CEO OpenAI, đến tòa án liên bang tại Oakland, California, ngày 14/5/2026. Ảnh: Internet.
Để lý giải cho việc "thảm họa việc làm" chưa càn quét khối văn phòng, Sam Altman nhấn mạnh tầm quan trọng của các mối liên kết và tương tác trực tiếp giữa con người với nhau trong môi trường công sở.
Thử nghiệm thất bại của Sam Altman: Vị tỷ phú công nghệ tiết lộ ông từng cố gắng ứng dụng cấu trúc AI độc quyền để tự động hóa quy trình trả lời email cá nhân và các tin nhắn trên hệ thống Slack dưới danh nghĩa "AI của Sam".
Kết quả thực tế: Thử nghiệm nhanh chóng thất bại và ông phải quay lại tự thực hiện các công việc này bằng tay. Trải nghiệm này giúp ông nhận ra rằng nhân loại thực sự quan tâm đến các mối quan hệ và sự kết nối giữa người với người. Việc xử lý tin nhắn chiếm phần lớn thời gian biểu của ông, nhưng đó là tác vụ không thể giao phó hoàn toàn cho các trợ lý ảo trong tương lai gần.
Bất chấp những tuyên bố mang tính lạc quan từ phía lãnh đạo OpenAI, các chuyên gia dữ liệu và giới phân tích kinh tế lại đưa ra những báo cáo thận trọng hơn:
Tỷ lệ cắt giảm nhân sự thực tế: Nhiều doanh nghiệp trên thị trường đã ghi nhận tỷ lệ tối ưu hóa bộ máy và cắt giảm nhân sự lên tới 17%. Dù con số này thấp hơn các dự báo cực đoan cách đây hai năm, nó lại trùng khớp với các nghiên cứu nội bộ của chính OpenAI về mức độ tác động của công nghệ lên thị trường việc làm.
Bài học từ ngành công nghiệp ô tô: Giới chuyên gia so sánh làn sóng chatbot và tác nhân AI (AI Agents) hiện tại với cuộc cách mạng robot hóa ngành lắp ráp ô tô nhiều thập kỷ trước – nơi máy móc mang lại biên lợi nhuận khổng lồ cho doanh nghiệp nhưng trực tiếp lấy đi cơ hội sinh kế của hàng triệu công nhân hàn, sơn.
Yêu cầu về các khảo sát độc lập: Các nhà kinh tế học nhận định thị trường đang rất cần những số liệu nghiên cứu khách quan từ các bên thứ ba, thay vì tin vào báo cáo của các tập đoàn công nghệ vốn có lợi ích trực tiếp gắn liền với sự phát triển của AI.
Động thái chiến lược trước thềm IPO: Theo các nguồn tin quốc tế, OpenAI hiện đang ráo riết hoàn thiện hồ sơ bảo mật để chuẩn bị cho đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) tại Mỹ trong vài tuần tới. Doanh nghiệp này kỳ vọng đạt mức định giá kỷ lục lên đến 1.000 tỷ USD và muốn huy động ít nhất 60 tỷ USD. Do đó, việc Sam Altman tìm cách hạ nhiệt các lo ngại về thảm họa việc làm được giới quan sát đánh giá là bước đi chính trị nhằm giảm bớt áp lực từ các tổ chức công đoàn và chính phủ trước khi chính thức lên sàn chứng khoán.